| Inhoud op alfabetische volgorde: A - B - C - D - E - F - G - H - I - J - K - L - M - N - O - P - Q - R - S - T - U - V - W - X - Y - Z Terug naar EncyMed |
definitie: ongewenste motorische, autonome of belevingsfenomenen tijdens de slaap
Oorzaken:
Frequentie:
Risicofactoren:
Verschijnselen:
Nachtelijke verwardheid:
Dit vooral bij zuigelingen. Tijdens de slaap:
Kreunen, bewegen, daarna opgewonden, verward gedrag en huilen
Reageert niet op aanspreken
Verzet zich tegen vasthouden
Duur: 5-15 minuten, waarna de slaap meestal doorgaat
Slaapwandelen:
Lopen tijdens de slaap.
Reageert niet op aanspreken.
Vooral adolescenten kunnen wakker worden na het slaapwandelen.
Nachtelijke angst (parvor nocturnus):
Plotseling tijdens het slapen zeer angstig wakekr worden en schreeuwen.
Soms door de kamer rennen
Duurt enkele minuten
Nachtmerries:
Angstaanjagende dromen
Komt meestal voor in tweede deel slaap
Meestal wordt de persoon hier wakker door
REM-slaapgebonden gedragsstoornis:
Dromen gaan gepaard met bewegingen van armen en benen met gevaar voor verwonding
Bruxisme:
Tandenknarsen tijdens de slaap.
Dit kan leiden tot geschadiging van het gebit.
Complicaties:
Diagnostiek:
Diagnostisch schema voor slaapwandelen volgens de DSM-IV:
A. Recidiverende episodes met uit bed komen en rondlopen tijdens de slaap. Meestal tijdens eerste deel van de slaap
B. Uitdrukkingsloze, starre gelaatsuitdrukking. Nauwelijks contact mee te maken. Met grote moeite wekbaar.
C. Na het wakker worden geen geheugen voor wat er tijdens het slaapwandelen was gebeurd
D. Na het wakker worden (na een korte periode verward of gedesorienteerd) geen beperkingen in de geestelijke activiteit of het gedrag
E. Significant lijden/beperkingen
F. Niet het gevolg van middelengebruik of een lichamelijke aandoening
Diagnostisch schema voor parvor nocturnus volgens de DSM-IV:
A. Recidiverend plotseling wakker worden, meestal tijdens het begin van de slaap, beginnend met een schreeuw.
B. Intense angst en tachycardie, tachypnoe, transpiratie
C. Nauwlijks contact mee te maken
D. Geen gedetailleerde droomherkenning en er is amnesie voor de periode na het wakker worden
E. Significant lijden/beperkingen
F. Niet het gevolg van middelengebruik of een lichamelijke aandoening
Diagnostisch schema voor nachtmerries volgens de DSM-IV:
A. regelmatig wakker worden 's nachts of tijdens dutjes met gedetailleerde herinneringen van angstaanjagende dromen. De dromen ontstaan meestal tijdens het tweede deel van de slaap
B. Na het wakker worden snel weer georienteerd
C. Significant lijden/beperkingen
D. Niet het gevolg van andere psychische stoornissen middelengebruik of een lichamelijke aandoening
Diagnostisch schema voor REM-slaapgebonden gedragsstoornis volgens de DSM-IV:
Motorische activiteit tijdens de REM slaap. Na wakker worden levendige herinneringen van de dromen
Behandeling:
Slaapwandelen: letten op de veiligheid van de persoon. Voorkomen van slaaptekort. Enevtueel systematisch langer slapen.
Partial arousals: clonazepam 1 uur voor het slapengaan kan effectief zijn (overwegen of dit echt nodig is). Soms werkt scheduled awakening.
Nachtmerries: normaalgesproken geen behandeling. Indien heel kwellend de dream-rehearsal techniek toepassen. Onderliggende angstproblemen kunnen worden aangepakt.
REM-slaapgebonden gedragsstoornis: onderliggende (neurologisch) oorzaak aanpakken
Controle:
Extra informatie: